Terug/Home/Webwinkel ramsj.nl /Geschiedenis/De vitaminepioniers
Rob van den Berg
De vitaminepioniers
Hoe twee Nederlandse artsen de vitamines ontdekten en één er met de Nobelprijs vandoor ging
Oorspronkelijke prijs was: € 25,99.€ 9,90Huidige prijs is: € 9,90.
Christiaan Eijkman kreeg eind negentiende eeuw onverwacht inzicht in de oorzaak van beriberi toen kippen in Nederlands?Indië herstelden nadat ze ongepelde rijst kregen. Hij concludeerde dat het zilvervliesje van rijst een essentiële stof bevatte. Het werkelijk baanbrekende idee ? dat ziekten kunnen ontstaan door een tekort aan een voedingsstof (vitamines) ? kwam echter van zijn assistent Gerrit Grijns. Al in 1901 toonde Grijns aan dat voeding meer moet bevatten dan alleen vetten, koolhydraten, eiwitten en mineralen. Toch kreeg Eijkman de Nobelprijs, terwijl Grijns grotendeels onbekend bleef. ‘De vitaminepioniers’ vertelt dit wetenschapshistorische verhaal vol toeval, rivaliteit, debatten en botsende persoonlijkheden.
Gerelateerde producten
geschiedenis
Theo Mulder
De hersenverzamelaar
Wat kan de vorm van een schedel zeggen over iemands persoonlijkheid? Het is een vraag die de Weense arts Franz Joseph Gall eind achttiende eeuw mateloos intrigeerde. Volgens Gall kon men door aan de schedel te voelen moordzucht, agressie en andere eigenschappen lokaliseren ? een wetenschap die later bekend werd onder de naam frenologie. Hij concludeerde dat de geest zich in het brein bevond en dat geestesziekten dan ook hersenaandoeningen waren. Het lokaliseren van eigenschappen door de schedel te betasten bleek een dramatische misvatting. Niettemin leverde Gall indrukwekkende bijdragen aan de wetenschap. In 1796 begon hij met lezingen in zijn huis in Wenen, waarbij hij hersenen in een zorgvuldige mix van theater en wetenschap ontleedde. Toen de Oostenrijkse keizer Franz II deze controversiële evenementen verbood, besloot Gall zijn geluk elders te beproeven en trok met een koets vol schedels door heel Europa. Zijn ster rees snel, maar de ijdele Gall bleef achtervolgd door controverse. In Frankrijk kreeg hij ruzie met Napoleon en de Kerk plaatste al zijn boeken op de Index. Desondanks veroverden zijn ideeën Groot-Brittannië en Amerika en hadden daar enorme invloed. Galls denkbeelden raakten alle gebieden van de maatschappij, van de geneeskunde tot de kunsten, ze drongen door tot de rechtszaal en effenden de weg voor de antropologie en de neuropsychologie. En ze zijn nog altijd niet uit de wetenschappelijke arena verdwenen. Met veel kennis van zaken schetst Theo Mulder een portret van het veelbewogen leven van Gall en zijn volgers tegen de wetenschappelijke en politieke achtergrond van de negentiende eeuw.geschiedenis
Jonathan Eig
King
Het meest omvattende en complete portret dat ooit is geschreven over deze iconische figuur. De hoop die uitging van de 'I have a dream'-toespraak van Martin Luther King en de tragiek van zijn dood hebben het levensverhaal van deze briljante, doortastende en gecompliceerde man volledig overschaduwd. Want King droomde niet alleen, hij stelde ook eisen. Om de strijd van King beter te begrijpen doet dit boek niet alleen recht aan zijn radicale opvattingen en zijn betekenis voor de huidige samenleving, het probeert ook de ware Martin Luther King te reconstrueren uit de mist van hagiografieën. Want King was bovenal een mens en niet een heilige. King, de eerste grote biografie van Martin Luther King jr. in meer dan veertig jaar, is gebaseerd op jarenlang onderzoek, honderden interviews en duizenden niet eerder gepubliceerde documenten, waaronder een grote hoeveelheid geheim materiaal van de FBI. Hij beet op zijn nagels. Hij schreeuwde naar de tv. Hij rookte sigaretten en verborg dat voor zijn kinderen. Hij had een huid die zo gevoelig was dat hij geen scheermes kon verdragen. Hij sliep slecht, maar deed graag dutjes. Hij was chronisch te laat voor afspraken. Als jongeman probeerde hij zich twee keer van zijn leven te beroven, maar deed dat halfslachtig. Als volwassene is hij verschillende keren opgenomen geweest vanwege uitputting, zoals hij het zelf noemde, maar anderen noemden het een depressie. Hij had een eigenaardig gevoel voor humor, wetende dat grof taalgebruik grappiger was uit de mond van een doopsgezinde predikant. Hij was afhankelijk van zijn vrouw Coretta op een manier die maar weinigen in die tijd begrepen. Hij ging herhaaldelijk vreemd, zelfs toen hij wist dat de fbi hem schaduwde. Met een maîtresse had hij zo lang een relatie dat vrienden haar zijn tweede vrouw noemden. Hij was een man die geen angst kende en al vroeg zei dat God hem had opgeroepen te handelen. En dat hij bereid was te sterven.geschiedenis
Dirk van Delft
Splijtstof
Frits Veerman is Nederlands bekendste klokkenluider. In 1975 trok hij als technisch fotograaf aan de bel toen hij merkte hoe collega Abdul Khan achter ultracentrifugegeheimen aan zat. Daarop belandde hij in een nachtmerrie. Terwijl de uitgeweken Khan zijn vaderland Pakistan aan een atoombom hielp, kreeg Veerman de Nederlandse veiligheidsdienst op zijn dak. Hij moest vooral zijn mond houden, er stonden grote belangen op het spel. Zakenbelangen. Veerman kreeg ontslag, werd hinderlijk gevolgd, afgeluisterd en ook in het buitenland liet men hem niet met rust. Maar zijn mond houden vertikte hij, daarvoor vond hij de proliferatie van kernwapens die onder de ogen van Nederland in gang was gezet te ernstig. Eenmaal in de internationale publiciteit streed hij zijn verdere leven voor genoegdoening. Mei 2020 oordeelde het Huis voor Klokkenluiders dat Veerman door zijn werkgever inderdaad was benadeeld. Maar excuses, ook van de overheid, en een compensatie voor meer dan veertig jaar geleden schade heeft Frits Veerman niet meer mogen meemaken. 'Splijtstof' is een verhaal vol drama, spionage en onverzettelijkheid in een ? mede dankzij Nederland ? onveiliger wereld.geschiedenis
